DOLAR 1.521 - EURO 1.936 - ALTIN 61.67 - IMKB 61030
Perşembe 9 EYLÜL 2010
Çocukların bulduğu cisim patladı: 4 yaralı FIBA Dünya'da doping testleri negatif "CHP samimi, MHP yan çizmezse bu işi çözelim" Belçikalı gazeteci: Bu, 12 Eylül'ün intikamı Drutsas: Türkiye askerini Kıbrıs'tan çekmeli " 'Hayırcılar' darbe anayasasını destekliyor" İşte Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu kararları Batı Nil Virüsü hastasının tedavisi devam ediyor Kahramanmaraş'ta orman yangını Başbakan sırlarını W.S.Journal'a açıkladı habertaraf.com
 
 
 
Uluslararası Kriz Grubu: Türkiye'yi artık anlayın!
 
 
 
 
Mustafa YOLCU
13 Eylül sonrası politikacılardan beklentilerimiz
 
 
 
Okur Temsilcisi
Hırsızlığın yeni adı: Bir internet sitesi
 
 
 
 
Yılmaz Güney'ın ölüm yıl dönümü
 
 
 
 
 
Hürriyet
Ahmet HAKAN
Kısa bir ara
 
 
Star
Ahmet KEKEÇ
Bayram olmasaydı sorardım!
 
 
Bugün
Ahmet TAŞGETİREN
Üç bilinç isyanı
 
 
Radikal
Akif BEKİ
Demokrasi, münafık ve bölücüdür
 
 
Yeni Şafak
Ali BAYRAMOĞLU
Kürtler ayrı bir kutup, ayrı bir toplum mu?
 
 
Milliyet
Aslı AYDINTAŞBAŞ
Neden herkes bir bir ‘Hayır’a dönüyor?
 
 
Bugün
Bilal ÖZCAN
Kıskananlar çatlasın!
 
 
Radikal
Cengiz ÇANDAR
Kim 'evet'çi, kim 'hayır'cı?
 
 
Sabah
Emre AKÖZ
Zülfü Livaneli: U2 konserinde ne işi vardı?
 
 
Zaman
Hüseyin GÜLERCE
'Hayır' diyenlerle bir hasbıhal denemesi...
 
 
Star
İbrahim KİRAS
Gandi bunu da yaptı
 
 
Milli Gazete
Kazım ARSLAN
Referandum, Saadet ve şimdilik evet
 
 
Posta
Mehmet Ali BİRAND
Erdoğan'dan Ahmedinejad'a: Bana takiye yapmayın...
 
 
Star
Mehmet ALTAN
CHP, 2. Grup ve Yılmaz Güney
 
 
Sabah
Mehmet BARLAS
İktidarı 'Evet' mi yoksa 'Hayır' mı güçlendirir?
 
 
Radikal
Murat YETKİN
Erdoğan, 'darbeci', Çandar 'deli' diyor
 
 
Akşam
Oray EĞİN
'Bizim çocukların' darbesinin hesabını 'bizim çocuklar' sorabilir mi?
 
 
Vakit
Yavuz BAHADIROĞLU
“Nerede o eski bayramlar!”
 
 
Hürriyet
Yılmaz ÖZDİL
Obama eskiden Çayeli’nin AKP ilçe başkanıymış
 
 
 
 
Reha RUHAVİOĞLU
 
Yaşar YAVUZ
 
Kazım ARSLAN
 
Ahmet HAKAN
 
Emre AKÖZ
 
 
 
Özerklik talebi gerçekte ne anlama geliyor?
 
 
 
Genellemeler her zaman doğru teşhislere götürmezse de genel resmin algılanması açısından yararlıdırlar. Türkiye’de siyasetin, genelde, bir sonraki seçimi her ne pahasına olursa olsun kazanmak için yapıldığı söylemi böyle bir genellemedir.
 
İktidara gelenler, ya öncekilerin bir sonraki seçimi kazanma uğruna sebep oldukları sorunları çözmeye, ya da kendi yarattıkları sorunların esiri olmaya mahkûmdurlar. Bu durum seçim –veya halen içinde bulunulduğu gibi referandum- propagandalarına da yansır ve seçmenler, siyasetçilerin birbirleriyle uzlaşamaz nitelikteki iddia ve söylemleri arasında çaresiz ve kararsız kalırlar. Medya, sivil toplum, üniversiteler ve diğer bilgi kaynaklarının, objektif veya alternatif sunumlar yapma olanaklarının sınırlanması, olanaklardaki dengesizlik kafaları daha da karıştırır ve halkın siyasete aktif olarak katılmasını engeller. Halk siyasetin süjesi değil, objesi olur. Siyasi söylemlerin içinde bolca ‘halk’ ve ‘demokrasi’ kelimelerinin geçmesi bu gerçeği değiştirmez.

Referandum sürecinde, Anayasa değişiklik paketinde yer alan konularla doğrudan hiç bir ilgisi olmamasına, anlaşıldığına göre -en azından başlangıçta- hükümet tarafından da niyet edilmemiş olmasına rağmen, ‘Demokratik Özerklik’ konusu referandum gündemini, tabir yerindeyse, çaldı. İktidardaki parti tarafından, ‘Açılım’ adı altında en uygunsuz bir zamanda başlatılan ve süratle kontroldan çıkarak ‘Kürt’ milli bağımsızlık talebine dönüşen bu girişimin ülke gündemini görünür gelecekte işgal edeceği anlaşılmaktadır. Sadece Cumhuriyet rejiminin ‘demokratik’ niteliği değil, devletin üniter yapısı, ülkenin toprak bütünlüğü ve Türk halkının birlikte yaşama iradesi tehdit altına girmiştir. Bu tehdit, sadece PKK’nın uyguladığı terörist şiddetten veya ‘projeye’ olan güçlü dış destekten, iktidardaki partinin lider kitlesinin siyasi vizyonundaki sığlıktan değil, asıl Türk halkının kafasında yaratılmaya çalışılan ve bir ölçüde başarılan yanıltıcı algıdan kaynaklanmaktadır. “Yeni bir anayasa, demokratik Türkiye, özerk Kürdistan” üçlemesi sade vatandaşa, gerçek anlamı ustaca saklanarak, ‘sihirli değnek’ gibi sunulmakta ve sonuçları hemen hiç düşünülmeden neredeyse genel kabul görmektedir.

“Kürt halkı kendi dilini istiyor, özerklik istiyor, vatandaşlık istiyor ve Kürt halkı artık kendini anayasada istiyor. Bir santim bile geri adım atmayacağız. Bu yolun sonu özgürlüktür. Bu mücadelenin sonu yeni bir anayasa, demokratik Türkiye, özerk Kürdistan olacaktır” söyleminin sonucu, Türkiye’nin üniter yapısının federal bir yapıya dönüşmesidir.

Bu;
1. Federal devlet(ler)in sınırlarının çizilmesi gibi (savaşmadan?) çözülmesi mümkün olmayan bir yola girilmesi,
2. Sınırların belirlenmesinden sonra kaçınılmaz bir nüfus hareketinin gerçekleştirilmesi ve
3. Uzun yıllar, on yıllar alacak böyle bir süreçte, farklı etnik gruplar arasındaki geleneksel sosyal barışın –etnik farklar artık milli farklılıklar olarak algılanacağından- bir daha kurulamayacak şekilde bozulması anlamına gelir.

Federalizm Nedir?
Demokrasinin, özellikle bünyesinde birden fazla etnik grubu barındıran devletlerde mutlaka federalizmi gerektirdiği söylemi aldatıcıdır. Hele Avrupa’daki bazı federal devletleri örnek göstererek federal yapının ayrışmaya ve giderek ayrılmaya, bölünmeye götürmeyeceğini iddia etmek gerçeği çarpıtmak anlamındadır.

Federal devletlerde, yönetim –ve dolayısıyla karar- yetkileri merkezi hükümetle bölgesel hükümetler arasında paylaşılır ve belirlenen alanlarda nihai yetki ilgili hükümettedir. Federalizmin ne demokrasiyi ne de insan hak ve hürriyetlerini üniter yapıya göre daha fazla garanti ettiği veya artırdığı iddiası gerçeği yansıtmaz. Siyasi sonuçları itibariyle önemli olan, federal devletlerin sınırlarını çizmede esas alınan kriterlerdir; idari kolaylık amaçlı coğrafya mı, yoksa etnik/dini/dil farkları mı? Türkiye’de halen sürdürülen tartışma bağlamında ikincisinin söz konusu olduğu açıktır. Bu anlamda federasyona giden tarihi süreçlerin yönlerini doğru okumak gerekir.

Avrupa’daki Almanya, İtalya, Belçika gibi federal devletler, farklı etnik, din, dil ve kültürden oluşan devletçiklerin çeşitli şekillerde ve uzun tarihi süreçlerde, genelde jeopolitik ihtiyaçlardan kaynaklanan birleşmeleri yoluyla oluşmuşlardır. Yani bugünün federal devletleri, federasyon çatısı altında birleşmeden önce de, bağımsız devletler olarak vardılar. Federasyonlar, bağımsız devletlerin bölünmeleriyle değil, gönüllü olarak federasyon çatısı altında birleşmeleri, bağımsızlıklarından çeşitli nedenlerle kısmen vazgeçmeleriyle ortaya çıkmıştır. Yani federasyona giden süreçler ‘birleşme’ yönünde gelişmişlerdir. İngiltere gibi, sıkça öne sürülen ve yanlış olarak Türkiye’ye örnek gösterilen devletin isminin de ‘Birleşik Krallık’ olduğunu unutmamak gerekir. Birleşik Krallığı oluşturan devletlerden biri olan İskoçya yüzyıllarca süren savaşlardan sonra İngiltere ile birleşmeyi kabul etmiş, Galler fethedilmiş, Kuzey İrlanda ise kendine özgü tarihi ve hala çözülememiş problemleriyle İngiliz işgali altındaki İrlanda’dan hatıra kalmıştır. Bütün bunlara rağmen İngiltere, siyaset bilimi ölçütleriyle, bir ‘üniter devlettir’ ve kendine özgü tarihi ve siyasal gelişmesi bir kenara bırakılsa bile, bu anlamda Türkiye’ye örnek olamaz.

Üniter devletin federasyon yönünde bir sürece girmesi, tarihi perspektifte çözülme anlamındadır. ‘Kendi kaderini tayin hakkı’, geçen yüzyılın başında kalan, dönemin koşullarında emperyalist devletlerin amaçlarına hizmet eden, hukuki değil siyasi bir kavramdır. Uluslar arası hukuk hiçbir etnik gruba vatandaşı oldukları bir demokratik devletin temel siyasi yapısını bu ‘hakka’ dayanarak reddetme ve bağımsızlık hakkı vermez. Böyle bir hak mevcut değildir.

Federal Sınırları Kim, Nasıl Belirleyecek?
Bir an için bir Türkiye (?) federasyonu üzerinde prensip mutabakatına ulaşıldığını varsayalım. İster istemez ilk sorun ‘Kürdistan’ özerk bölgesinin, yani federal devletinin sınırlarının belirlenmesinde ortaya çıkacaktır. Tarih boyunca savaşların sınırlar üzerindeki anlaşmazlıklardan, bazen çok küçük toprak parçalarının, hatta üzerinde insan yaşamayan küçük adacıkların hangi devlete ait olduğu üzerindeki anlaşmazlıklardan çıktığını görmek gerekir. Tipik örneği Yunanistan’la Türkiye’nin yakın geçmişte yaşadığı Kardak Krizidir. Kuzey Irak’taki ‘federal’ Kürt yönetiminin Kerkük’ün ‘federal sınırın’ hangi tarafında kaldığına ilişkin ısrarının bu ülkede siyasi uzlaşmayı nasıl engellediği ve siyasi süreci nasıl tıkadığı ortadadır.

Avrupa’daki federal devletler, zaten tarihten gelen, oturmuş ve karşılıklı kabul gören sınırlarıyla federasyon çatısı altına girmişlerdir. Örneğin Çek Cumhuriyeti ile Slovakya bu sayede hemen hiçbir sorun yaşamadan iki ayrı devlete ayrılabilmiştir. Böyle bir yola girildiğinde mutasavver bir ‘Kürdistan’ın’ sınırlarının, federasyonun adı ne olursa olsun (sadece ‘Türkiye’ olmayacağı açıkça anlaşılmaktadır), kim tarafından ve hangi yöntemle belirlenirse belirlensin, son derece sancılı olacağını öngörmek için kahin olmak gerekmez. Tarihe ve bugüne bakıldığında bunun ‘iç savaşsız’ mümkün olamayacağı da iddia edilebilir.

Etnik nüfus sayımı önerileri, Birleşmiş Milletlerin devreye girmesi çağrıları ve ‘analar ağlamasın’, ‘demokratik/siyasi çözüm’ söylemlerinin birleştiği nihai nokta ‘sınırların belirlenmesi’ sorunudur. Bu sorun çözümsüzdür. 

Nüfus Mübadelesi Olmadan Federalizm Mümkün mü?
Yine bir varsayım olarak; ‘federasyon’ üzerinde anlaşıldığını ve sınırlar üzerinde bir uzlaşmaya, bir şekilde varılabildiğini düşünelim. Federal ‘Kürdistan’ sınırları, etnik temelde ve etnik/milli kimliğe ve bu kimliğin coğrafi dağılımına dayalı olarak belirleneceğine, belirlenebileceğine göre, Kürdistan dışında kalan ‘Kürt’ nüfusun mübadelesi gündeme gelecektir. İddia edilen bölgelerde az sayıda ‘Kürt’ olmayan nüfus olacağından, esasen ‘Kürt’ nüfusun Kürdistan’a, ‘vaat edilmiş topraklara’ göçü söz konusudur. Etnik kimliği milli kimliğe, coğrafyayı farklı bir vatana, idari sınırları milli sınırlara dönüştürdüğünüz zaman bu kaçınılmazdır. Siyasi olarak aksini iddia etmek makul ve mantıklı değildir. Konunun ayrıca psikolojik ve ekonomik boyutları da vardır.

İnsanlar kendilerine benzeyen, kendini ‘bizden’ kabul eden insanlarla birlikte yaşamak isterler. Birileri ‘öteki’ olduğunda ısrar eder ve bunu öne çıkarırsa, birlikte yaşama arzu ve motivasyonu zayıflar, giderek ayrı yaşama iradesine dönüşür. Öte yandan bu olgunun, Kürtlere karşı uzun yıllar uygulanmış bir ‘ayrımcılık’ şeklinde bugünkü noktaya gelişte katkısı olduğu haklı olarak iddia edilebilir ki doğrudur. Bundan iki taraflı ders alınmalıdır. Kaldı ki Kürtçülük projesi sahiplerinin ısrarla sadece Kürtleri değil, çok sayıda etnik grubu ‘milli’ tabanda tanımlayıp, çok sayıda özerk bölgeden söz etmeleri dikkat çekicidir. Başta Sayın Başbakan olmak üzere bazı siyasetçilerin, bu yaklaşıma destek veren söylemlerle, sürekli olarak etnik ve kültürel farklılıklara vurgu yapmalarını siyasi basiretle açıklamak zordur. Kanada veya Belçika gibi ülkelerde bile etnik farklılığın, bu farklılıklara vurgu yapıldıkça, ‘milli’ ayrışmaya yol açtığı ortadadır.

Farklılıklar, ekonomik güçlüklerle daha da dikkat çekici hale gelmektedir. İnsanlar, algıladıkları şekliyle, kendilerine benzemeyenler için ekonomik fedakarlık yapmak istememektedirler. Küçülen ekonomik pasta farklılıkları daha da göze batar hale getirmiştir. Göçmenlere karşı, daha düne kadar, son derece hoş görülü bir tutum içinde olan Hollanda’daki büyük değişim alarm vericidir. Aynı tutum başta Türkler olmak üzere yabancılara karşı tüm Avrupa’da artıştadır ve giderek daha da aşırılaşacağı seçim sonuçlarından açıkça görülmektedir. Örneğin Alman Merkez Bankası üyelerinden birinin geçtiğimiz günlerde piyasaya çıkan kitabında, en yalın şekilde ortaya koyduğu sosyo-ekonomik kaygıları yabana atılabilecek türden değildir. Görüşleri itici bulmamız, bu kaygıları doğru anlamamıza -ve ders çıkartmamıza- engel olmamalıdır. Ekonomik faktörün psikolojik faktörle birleşerek, Amerika Birleşik Devletlerindeki ‘Çay Partisi’ hareketinde, İtalya’daki Kuzey Ligi girişiminde siyasi olasılıkları nasıl etkilediği ve siyasi hareket tarzlarını nasıl sınırlandırdığı iyi tahlil edilmelidir.

Bir etnik grubun, aşırı nüfus artışı, bu artışa endeksli sosyal yardımlar, düşük verimlilik, vergi kaybı, bölgesel kaynak transferleri, işsizliği artırma ve ücretleri düşürme, mafyavari yapılanmalar, siyasi fırsatçılık, feodal ilişkilerle siyaseti yozlaştırdığı, milli gelirden ‘haksız’ pay aldığı algısı, bu etnik farklılık öne çıkarıldıkça daha da güçlenmektedir. Bu algı İtalya ve Belçika gibi ülkeleri bölünmenin eşiğine getirmiş, Almanya ve A.B.D. gibi bölünmenin mümkün olmadığı veya sorunu çözemeyeceği anlaşılan ülkeleri de sosyal ve siyasi çalkantıların içine atmıştır. İnsanlar küçülen ekonomik pastayı, kendilerini reddedenlerle değil, kendilerinden olanlarla paylaşmak istemektedirler. Bu normatif bir önerme değil, pozitif bir tespittir.

Ne Yapılabilir, Mümkün Olan Nedir?
Eylemlerin her zaman sözlerden daha yüksek sesle konuştuğu söylenir. ‘Gönüllü birliktelik’ söylemleri, fiilen gönülsüz birliktelik eylemleri devam ederken ve hayata geçirilirken hiç bir anlam ifade etmez, etmemektedir. Girilen yolda ısrar edilirse Türkiye’nin görünür geleceği, uygulama ve hayata geçirme şansı olmayan bir siyasi projenin ipoteğine sokulmuş olacaktır. Bu yol çıkmaz yoldur. Siyasi gaflet ve iktidar hırsıyla gelen siyasi körlük bazı çevrelere böyle bir şeyin gerçekleşebileceği ümidini, niyet edilmemiş olsa da vermiş olabilir. Dış desteğin varlığı ve bu desteğin maddi temelleri açıktır. Ama Türkiye Cumhuriyetinin –ne terörist şiddetle, ne müzakere ile ne de başka herhangi bir yolla- yıkılarak yerine bambaşka bir devletin kurulabileceği ve Türklerin böyle bir şeyi ‘demokrasinin gereği’ veya ‘analar ağlamasın’ diye kabul edebileceği bir illüzyondur.

Bundan ne Türklere, ne Kürt kökenli Türklere (Türk milli kimliğini reddedenler dahil), ne de başkalarına bir yarar gelmez. Ortak kimliği reddedenler ve bunu dayatma olarak tarif edenler, diğer vatandaşlara kendi anlayışlarına göre, bambaşka bir devleti dayatmaktadırlar. Bu durumda başkalarının da bunu reddetme ve direnme hakkı doğar. Bazılarının ‘Türkler de ayrılmayı düşünebilir’ derken işaret ettikleri budur.

Herkesin, ferdi veya grup olarak, kendini ait hissettiği kültürel, etnik, yerel kimliği, bu bağlamda dilini geliştirme, kimliğiyle gurur duyma hakkı doğal olarak vardır. Bu haklardan vazgeçilemez, kısıtlanamaz. Ama bu ‘milli’ kimliğe ve bağımsızlığa gitmesi mukadder federal devlet talebine dönüştürüldüğünde, yukarıda değinilen kaçınılamaz siyasi sonuçlarının ayrışma, kutuplaşma ve çatışmayı da beraberinde getireceği kabul edilmelidir. Yukarıda da değinildiği gibi, hiçbir hukuk normu veya kuralı, kendisini farklı tarif eden bir etnik gruba, bir azınlığa, vatandaşı olduğu devleti yıkma ve bu yolda dayatma yapma hakkı vermez. Öte yandan, bir devletin ve bu devletle özdeşleşmiş bir halkın, bir milletin, kendiliğinden bu devletin yıkılmasını kabul etmesini ve bunu doğal görmesini beklemek tarihin olağan akışına ve temel tabiatına aykırıdır, örneği yoktur.

Türkiye Cumhuriyetinin siyasi literatüre ‘aciz devlet’ örneği olarak geçmesine veya bir yarı-demokratik ‘alacakaranlık kuşağı’ devleti olarak devamına elbette ilgisiz kalınamaz, kalınmamalıdır. Çıkış yolu, devleti güçlü, demokrasiyi işler kılmaktır. Bunun siyaset bilimindeki adı ‘iyi yönetimdir’. Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde yaşayan herkesin yönetime eşit koşullarda katılımına olanak veren, çoğulcu, temel insan hak ve hürriyetlerini garanti eden, tüm vatandaşlara refah, sosyal adalet vaat eden koşulları, bugün ve gelecekte birlikte yaşama arzu ve iradesini pekiştirecektir. Yönetenler, vatandaşlarının Türkiye Cumhuriyeti’nde yaşamaktan gurur duymalarını sağlamak zorundadırlar.

Haldun SOLMAZTÜRK
Emekli Tuğgeneral
TURKSAM.ORG

8 Eylül 2010 - 00:31:44

 
Havadurumu
 

 
 Dolar
 
1.511
1.521
 
 Euro
1.921 1.936
 
 Sterlin
2.320 2.365
 
 Altın
61.07 61.67
 
 IMKB
61030  
 
 
Başbakan sırlarını W.S.Journal'a açıkladı...
 
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, ABD'nin önde gelen ve muhafazakar çizgisiyle bilinen gazetelerinden Wall Street Journal'a özel bir röportaj verdi.
 
 
 
 
  Boydak Holding'in Show TV ve Akşam gazetesine talip olduğu ileri sürülüyor. Peki neden Boydak Grubu? İşte cevabı...  
 
 
 
  Bir buluşamamanın hikâyesi: Bono yazısını okuyup etkilenince tanışmak istediği Radikal yazarı Joost Lagendijk'ı Olimpiyat Stadı'ndaki konser alanında fellik fellik arattı. Bu mümkün olmayınca da bir mektup yolladı.    
 
 
 
 
CHP'li Avcılar Belediyesi'nce hazırlanan ve "Başörtülü kadınları rahibeye benzeten" afiş hakkında ne düşünüyorsunuz?
 
Genel Başkan AVCI Kemal, belediyesinin ismi AVCILAR olunca başörtülüleri vurmadıklarına şükretmek lazım!
 
CHP zihniyetini tam olarak ortaya koyan bir afiş
 
Bu afiş Kılıçdaroğlu'na bir komplo. Zaten kendisi de özür diledi.
 
Herşeye rağmen başörtüsü sorunu CHP'siz çözülmez.
 
 
 
 
 
 
 



Mostbet AZ

 
 
       
Kategoriler   HaBerTaraf HaBertaraf Yayın Hizmetleri
Sahibi ve Genel Müdürü Rıfat YÖRÜK
Genel Yayın Yönetmeni Mevlüt Betwinner (Kurucu)

habertaraf.com'da yayınlanan tüm materyalin slottica her hakkı saklıdır. Kaynak Betwinner gösterilmeden kullanılamaz.


  mostbet
 
 
Gündem Sağlık-Çevre Hakkımızda
Yazarlar Eğitim Künye
Güncel Bilim-Teknik Betwinner
Siyaset Kültür-Sanat Yayın İlkeleri
Dünya Mizah Yorum Kriterleri
Yurt Yaşam
Ekonomi-İş Medya  
Spor Magazin  
Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet az Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app wordpress Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app Mostbet app